DGMR. Meer dan een oplossing

Ir. I.M. Kuijpers – van Gaalen
DGMR
Arnhem

2002, het jaar van de afkortingen?
Over BB, EPN, EPC, SPN, MMG en WPN

Stilletjes aan komen we in de bouwwereld steeds meer afkortingen tegen. We hebben het over EPN, EPC, MMG, SPN, WPN, ….. Ingewijden weten precies wat hier mee bedoeld wordt, maar voor de buitenstaanders begint het zo langzamerhand geheimtaal te worden.

In dit artikel wordt ingegaan op deze afkortingen, en dan met name op wat er in 2002 zal veranderen op deze gebieden.

2002, het jaar van BB fase 2!

Er wordt al enkele jaren gesproken over de vernieuwing van het Bouwbesluit (BB). Dit jaar zal naar verwachting op 1 juli de zogenoemde tweede fase van het Bouwbesluit in werking treden. In Staatsblad 410 van 7 augustus 2001 is de tekst van het vernieuwde Bouwbesluit opgenomen. Uit deze tekst blijkt dat een aantal inhoudelijke wijzigingen is doorgevoerd. Zo zijn definities gewijzigd en wordt er nu onderscheid gemaakt naar verschillende gebouwfuncties (en bijbehorende eisen). Een andere opvallende wijziging is dat de indeling van het Bouwbesluit gewijzigd is (de conversie). Het Bouwbesluit is nu onderverdeeld in 7 hoofdstukken:

1.       Algemene bepalingen

2.       Voorschriften uit het oogpunt van veiligheid

3.       Voorschriften uit het oogpunt van gezondheid

4.       Voorschriften uit het oogpunt van bruikbaarheid

5.       Voorschriften uit het oogpunt van energiezuinigheid

6.       Voorschriften uit het oogpunt van milieu

7.       Overgangs- en slotbepalingen

Hoofdstuk 6 is momenteel nog niet gevuld, dit zal in de toekomst opgepakt worden. In het hiernavolgende leest u meer over onder andere de ontwikkelingen op milieugebied.

2002, het jaar van de nieuwe EPN!

Dit jaar zal er een en ander gaan veranderen op het gebied van de energieprestatienormen (EPN). Als gevolg van Europese normen die gereed zijn gekomen, was Nederland verplicht om de transmissieberekening in de energieprestatienormen (NEN 2916 en NEN 5128) aan te passen. Dit heeft er toe geleid dat het warmteverlies via lineaire koudebruggen nu opgenomen is in de berekeningsmethode. Onder lineaire koudebruggen worden de aansluitingen tussen bijvoorbeeld dak en gevel, of kozijn en gevel verstaan. In de rekenprogramma’s NPR 5129 en NPR 2917 worden twee methoden opgenomen voor het in rekening brengen van deze lineaire koudebruggen. De forfaitaire methode en de uitgebreide methode. De forfaitaire methode vraagt vrijwel dezelfde invoergegevens als de huidige methode. Wanneer men exact wil rekenen kan men gebruik maken van de uitgebreide methode. Dit betekent een aanzienlijke uitbreiding van de invoergegevens: van iedere koudebrug moeten immers de lengte en de y-waarde (warmteverlies per strekkende meter) ingevoerd worden. Voor een begane grondvloer zijn zelfs nog meer invoergegevens nodig.

Vanzelfsprekend is de forfaitaire methode de veilige methode. Deze zal over het algemeen de hoogste EPC-waarden geven.

Om vast een indruk te geven van de nieuwe rekenprogramma’s NPR 5129 en NPR 2917 zijn in figuur 1en 2 enkele afdrukken van de testversie van het programma opgenomen.

2002, het jaar van de nieuwe EPC-eisen voor utiliteitsbouw!

Een andere belangrijke wijziging die in 2002 wordt doorgevoerd is de aanscherping van de EPC-eisen voor utiliteitsbouw. Onderstaand overzicht met verwachte nieuwe eisen is afkomstig uit de VROM-publicatie “Bouwregelgeving in beeld”, jaargang 4, nummer 1, september 2001. De eisen zijn nog niet definitief gepubliceerd en zijn dus nog onder voorbehoud!

In de tabel ontbreekt de eis voor horecagebouwen. Dit komt doordat de gebouwfunctie horecagebouw in het nieuwe Bouwbesluit is komen te vervallen, en vervangen is door de gebruiksfunctie bijeenkomstfunctie.

De eisen voor woningbouw zullen niet worden aangescherpt.

Het is de verwachting dat zowel de nieuwe energieprestatie-eisen als de nieuwe energieprestatienormen per 1 juli 2002 in werking zullen treden.

Meer informatie over energieprestatie vindt u op www.epn.novem.nl (LET OP: dit internetadres is gewijzigd!).

2002, het jaar van de SPN??

Eind 1997 is gestart met het ontwikkelingstraject om te komen tot een stralingsprestatienorm voor woningen (SPN). In Nederland blijkt dat het gemiddelde stralingsniveau in woningen, in vergelijking met ons omringende landen, relatief gunstig is. Hierbij gaat het om blootstelling aan straling veroorzaakt door radon en externe straling afkomstig uit bouwmaterialen en, indien van toepassing, de bodem. Om deze gunstige situatie te handhaven is in 1997 besloten om in de toekomst in het Bouwbesluit eisen op te nemen voor de maximale toelaatbare stralingsniveaus in woningen. Om dit te kunnen realiseren moest eerst een methode ontwikkeld worden waarmee in de ontwerpfase bepaald kan worden hoe het met het stralingsniveau in een woning gesteld is.

Inmiddels is in de zomer van 2001 de norm NEN 7181 ‘Stralingsprestatie van een woonfunctie - Bepalingsmethode’ verschenen. In deze norm is de berekeningsmethode voor het bepalen van de Stralingsprestatie (SP) opgenomen. Wat dat betreft zou in de komende versie van het Bouwbesluit dus een eis voor de stralingsprestatie opgenomen kunnen worden. Doordat er nog enkele discussiepunten liggen en om de bouwwereld de mogelijkheid te geven zich voldoende voor te bereiden is door VROM aangegeven dat de SPN nog niet in de komende wijzigingsronde van juli 2002 meegenomen zal worden.

2002 zal dus niet het jaar van de stralingsprestatie worden. Maar zoals het er nu naar uitziet, wordt 2003 dat wel!

2002, het jaar van de WPN?

Met de waterprestatienorm (WPN) kan de waterprestatiecoëfficiënt (WPC) van een woning berekend worden. In de WPC-berekening wordt het waterverbruik van een woning vergeleken met een normverbruik. In de berekening wordt rekening gehouden met de woninggebonden waterverbruikende toestellen zoals douche, wastafel, aanrecht, toilet, etc. De norm geeft geen voorspelling van het werkelijke waterverbruik doordat (niet woninggebonden) watergebruikende functies zoals wasmachines niet meegenomen worden in de berekening. De norm is dus uitsluitend ontwikkeld als  toetsingsmiddel.

Doelstelling bij het ontwikkelen van de waterprestatienorm  (NEN 6922) was dat in de bouwregelgeving eisen gesteld zouden kunnen worden aan de WPC.  Momenteel is het onzeker óf en eventueel wanneer de WPN in de bouwregelgeving opgenomen zal worden. In diverse overlegorganen wordt hierover een discussie gevoerd.

2002, het jaar van MMG?

MMG staat voor Materiaalgebonden Milieuprofiel van een Gebouw. Hiermee wordt bedoeld dat het materiaalgebruik van een gebouw gedurende de gehele gebruiksfase van een gebouw (van wieg tot graf) beoordeeld wordt. Momenteel zijn er al wel rekenprogramma’s die een berekening uit kunnen voeren waarmee de milieubelasting berekend kan worden (GreenCalc en EcoQuantum), maar er is nog geen officiële rekenmethode die is vast gelegd in een norm. De ontwikkeling van de MMG-norm verkeert nog in de beginfase. Het streven van het Nederlands Normalisatie-instituut is om eind 2002 de ontwerp NEN 7185 te kunnen publiceren.

2002 wordt dus waarschijnlijk het jaar van de (ontwerp) MMG. Maar op opname in het Bouwbesluit zullen we nog even moeten wachten.

Tot slot

In de eerste plaats wordt 2002 het jaar van het nieuwe Bouwbesluit met alle bijbehorende wijzigingen. Deze wijzigingen zullen de bouwwereld in 2002 de nodige hoofdbrekens kosten. Met name op het gebied van utiliteitsbouw is veel gewijzigd. Dat het er makkelijker op wordt durf ik niet te zeggen! Het is dus zaak om u zo snel mogelijk in de nieuwe regelgeving te verdiepen, om teleurstellingen na 1 juli te voorkomen.

Van de in dit artikel behandelde onderwerpen zal alleen op het gebied van de energieprestatie een en ander in 2002 in de bouwregelgeving wijzigen. Ook hier geldt dat het maken van (met name utiliteitsbouw) berekeningen complexer geworden is door de grote diversiteit in gebruiksfuncties en natuurlijk de genoemde lineaire koudebruggen. Dit laatste onderwerp komt ook bij woningbouw aan de orde.

De andere onderwerpen worden nog niet in 2002 ingevoerd, maar vergen wel de aandacht van de bouwwereld in 2002!

In dit artikel is kort ingegaan op enkele van de wijzigingen die dit jaar in de bouwwereld doorgevoerd zullen worden. Het overzicht is niet compleet en niet volledig. Voor de details van de nieuwe regelgeving wordt verwezen naar het Bouwbesluit zoals gepubliceerd (en nog te publiceren) in het Staatsblad.